Sözlük 5 dk okuma
Ek madde ne demek
Ek madde kılavuz süsü değil; ilgili yılın yerleştirme metninde ayrıca yazılan bir hükümdür. Hükmü program kimliği sanmak, satırı sohbetle değiştirir.
Ek madde sohbette sık sık “gizli kural” veya kılavuz süsü gibi görünür. Kısa kelime, kısa korku. Kayıt tekniktir. İlgili yılın yerleştirme kılavuzunda ek madde, ayrıca yazılan bir hüküm adı olabilir. Ad, program kimliği değildir. Kimlik, diploma ekinde görülen eğitim yoludur.
Hükmü kimlik sanmak, satırı sohbetle değiştirir. Bu sözlük madde numarası, konusu veya “şu bölümün kuralı” ezberi yazmaz. Yazılmayan numara dönemseldir ve ilgili yılın kılavuzundadır. Terimin işi, maddeyi bölüm adı veya taban sanan adaya hükmü geri vermektir.
Aile masası da maddeyi gizli kapı sanabilir. “O maddeyle girilir” cümlesi korku veya umut olabilir. İkisi de kılavuz hükmünün yerini tutmaz. Tutmayan cümle, ertesi yıl yanlış satır bırakır. Yanlış satır, sizin ders yükünüzü de ölçmez. Ölçülmeyen yük, maddeyi program kimliği sanır.
Terim bir cümlede ne der
Ek madde, kılavuzda program tablosunun yanında veya dipnotta yazılabilen bir hüküm adıdır. Hüküm, o yılın yerleştirme kuralına dair bir istisna, şart veya açıklama olabilir. “Olabilir” evrensel liste değildir. Listenin aslı ilgili yılın ÖSYM kılavuzundadır.
Program adı diploma yoludur. Ek madde o yolu yeniden adlandırmaz. Adlandırmadığı için “şu ek madde şu bölümdür” cümlesi kılavuzun cümlesi değildir. Cümle varsa ilgili yılın metnindedir. Metin yokken madde numarası burada uydurulmaz.
Dipnot ile ek madde sohbette tek şey sanılır. Sanı yanlıştır. Dipnotun nasıl bakılacağı kılavuz dipnotuna bakmak yazısındadır. Bu sözlük dipnotu tekrar etmez. Tutulan iş, ek madde adının program kimliği olmamasıdır.
- Ek madde: varsa o yılın kılavuz hükmü.
- Program adı: diploma yolunun kaydı.
- Taban ve kontenjan: ayrı iz alanları; hüküm değil.
Üç satır, madde numarasını blog ezberi yapmaz. Numara dönemseldir. Eski hüküm yeni koda yapıştırılmaz. Yapıştırma kılavuzun işi değildir. İş, hükmü ilgili yılın metninde aramaktır.
Hüküm neden taban veya kontenjan değildir
Taban, o yıl yerleşen sonunun izidir. Kontenjan, o yıl açılan yer sayısıdır. Ek madde, varsa ayrıca yazılan bir hükümdür. Üçünü tek kelimeye yığmak, kılavuzu sohbet yapar. Sohbet, kritik yerleştirme iddiasının tek dayanağı olamaz. Dayanak, ilgili yılın resmi metnidir.
Atlas program satırını gösterir. Gösterdiği şey, kılavuzun tüm ek maddelerini otomatik yazmak zorunda değildir. Yazmayan yer, yokluk kehaneti değildir. Olacak olan şey, hükmün aslının kılavuzda bulunmasıdır. Bulunduğu yer, sohbetin “bizim sene” cümlesi değildir.
Program tablosunun kendisi de ek maddenin yerini tutmaz. Tablo kod, dil ve puan türünü adlandırır. Hüküm ayrıca bakılır. ÖSYM kılavuzundaki program tablosuna bakmak ızgarayı tutar; burada tutulan şey, ızgaranın yanındaki hükmü atlamamaktır.
Eski madde neden bu yılın kuralı değildir
Forum cümlesi pratiktir: “o ek madde hâlâ geçerli.” Cümle bir anı olabilir. Anı, kritik hükmün tek dayanağı olamaz. Hüküm dönemseldir. Dönemsel hüküm, yılı atlayarak yeni koda yapıştırılmaz. Yapıştırılan hüküm, kılavuzun cümlesi değildir.
Madde numarası da ezberlenmez. Numara bu sitede yoktur; çünkü numara dönemseldir. Ezber, adayı yanlış yılda bekletir. Bekletilen aday, eski hükmü yeni satıra yapıştırır. Yapıştırma, programı “şu maddenin bölümü” sanır. Sanı, ders listesini gizler.
Yıl satırının nasıl bakılacağı Atlas yıl satırı yazısında açılır. Bu sözlük yılı tekrar etmez. Tutulan iş, ek maddeyi o yıldan koparıp evrensel istisna yapmamaktır. İstisna kılavuz alanı değildir; alan, ilgili yılın metnidir.
- Ek maddeyi program adı veya taban sanmayın.
- Madde numarasını bu siteden ezberlemeyin; o yılın kılavuzuna bakın.
- Atlas özetini kılavuz hükmünün yerine koymayın.
Üç madde “ek madde önemsiz” demek değildir. Önemsiz olmayan şey, hükmün aslının kılavuzda kalmasıdır. Kalan hüküm, sohbetle “gizli kural” yapılmasın. Yapılan şey kayıt değildir. Kayıt, ilgili yılın resmi metnindedir.
Katalog veya koçluk cümlesi de maddeyi kısaltır: “şu maddeyle girilir.” Kısaltma, kılavuzun yerini tutmaz. Yerine geçen cümle, ertesi yıl yanlış satır bırakır. Yanlış satır, sizin ders yükünüzü de ölçmez.
Bu sözlük hangi maddenin hangi kodu bağladığını listelemez. Liste uydurulmaz. Bağ varsa ilgili yılın kılavuzundadır. Kılavuz yokken sohbet hakem olmaz. Hakem olmayan sohbet, hükmü program kimliği de yapmaz.
WhatsApp kesiti çoğu zaman madde numarasını yıl olmadan dolaştırır. Yılsız numara, “şu madde hâlâ geçerli” cümlesine döner. Cümle, ilgili yılın kılavuzu değildir. Kılavuz yoksa numara bu sitede de yazılmaz.
Program tablosundaki dipnot ile ek madde sohbette tek kutu sanılır. İki metin yan yana bulunabilir. Yan yana bulunmak, birinin diğerini iptal etmesi demek değildir. İkisi de ilgili yılın kılavuzunda ayrı bakılır. Bakılmayan hüküm, satırı sohbetle değiştirir.
Kontenjan ayrımı da ek madde sanılabilir. Ayrım kılavuzda varsa Atlas özeti onun yerini tutmaz. Tutmayan özet, “şu kodun gizli şartı” ezberi üretir. Ezber, adayı yanlış yılda bekletir. Bekletilen aday, eski hükmü yeni koda yapıştırır.
Hükmü nerede doğrularsınız
Ek madde, varsa ilgili yılın ÖSYM kılavuzundadır. Program satırı, puan türü ve kontenjan YÖK Atlas ile aynı kılavuzdan kontrol edilir. Yükseköğretim çerçevesi için YÖK duyurularına bakılır. Ders kümesi ilgili üniversitenin resmi sayfasındadır.
İki yılı karıştırmayın. Geçen senenin madde numarası, bu senenin kuralı olmayabilir. Kural, güncel kılavuzdadır. Kılavuz yokken sohbet hakem olmaz.
Koçluk cümlesi maddeyi kısaltır: “şu maddeyle girilir.” Kısaltma, kılavuzun yerini tutmaz. Yerine geçen cümle, ertesi yıl yanlış satır bırakır. Yanlış satır, sizin ders yükünüzü de ölçmez. Ölçülmeyen yük, yerleştikten sonra “madde beni kandırdı” diye bağlanır. Bu site o bağı üstlenmez.
Bölüm resmi bir üniversite, YÖK veya ÖSYM sitesi değildir. Program, kontenjan, puan türü ve yerleştirme verileri dönemsel değişir; tercih öncesi güncel ÖSYM kılavuzu, YÖK Atlas ve ilgili üniversitenin resmi sayfasını kontrol edin.
Sık sorulanlar
Ek madde program adı mıdır?
Değildir. Program adı diploma kaydıdır. Ek madde, ilgili yılın ÖSYM kılavuzunda ayrıca yazılan bir hüküm olabilir. Hüküm, program kimliği üretmez.
Bu yazı hangi ek maddeyi listeler mi?
Listelemez. Madde numarası, konusu ve yılı ilgili kılavuzdadır. Burada numara yoktur; çünkü numara dönemseldir.
Ek madde taban veya kontenjan mıdır?
Değildir. Taban ve kontenjan, yerleştirme izinin başka alanlarıdır. Ek madde, varsa ayrıca yazılan bir hükümdür. Üçünü tek kelimeye yığmayın.
Atlas’ta ek madde her zaman görünür mü?
Atlas program satırını gösterir. Gösterdiği şey, kılavuzun tüm ek maddelerini otomatik yazmak zorunda değildir. Hükmün aslı kılavuzdadır.