ÖSYM kılavuzundaki dipnotu atlamamak

Program adının yanındaki yıldız veya küçük numara, sohbette “nasıl olsa süs” diye atlanır. Atlanan yazı, o yılın yerleştirme kılavuzunda duran bir hüküm veya açıklama olabilir. Hüküm, bölüm adı değildir. Atlamak, satırı yarım bırakır.

Ek madde sözlüğü terimi adlandırır. Bu yazı dipnotu atlamamaya bakar. Atlanan dipnot, Atlas satırını da yarım bırakır: ekrandaki iz, kılavuzdaki şartı taşımaz.

Dipnot süs müdür

Süs değildir. Süs sanısı, hükmü yok sayar. Yok sayılan hüküm sonra “kimse söylemedi” diye döner. Dönen cümle kılavuzun cümlesi olabilir. Olabilir demek, her kodun dipnotu var demek değildir. Varlık, ilgili yılın metnindedir.

Dipnot bazen tablonun altında, bazen program adının yanındaki işaretin açılımında durur. Yer değişebilir. Değişen yer, “küçük yazı atlanır” kuralı üretmez. İşaret varsa metin kılavuzun o yılki dosyasındadır.

Üniversitenin program sayfası dipnotu otomatik yazmak zorunda değildir. Yazmaması kılavuzu yok saymak değildir. İki metin yan yana durur: ders listesi birimde, yerleştirme hükmü kılavuzda.

• Dipnot: o yılın kılavuz hükmü veya açıklaması.
• Program: diploma yolu, ders ve şart.
• Taban ve kontenjan: ayrı iz; dipnot ile karıştırılmaz.

Hüküm bölümü tanımlamaz

“Şu dipnotlu bölüm” diye bir program türü yoktur. Program adı diploma kaydıdır. Ad, dipnot numarasıyla değişmez. Değişmeyen ad, hükmü yok saymaz. Hüküm kılavuzda okunur.

Forumdaki “bizim sene şöyleydi” cümlesi, kritik yerleştirme iddiasının tek dayanağı olamaz. Dayanak, ilgili yılın resmi metnidir. Eski yılın dipnotunu yeni koda yapıştırmak, kılavuzun cümlesi değildir.

Ek madde ile dipnot da karışır. Ek madde ayrı bir yerleştirme tekniği adı olabilir. Dipnot, o yılın açıklaması veya şartı olabilir. İkisini tek “özel kural” yapmak, sizi yanlış paragrafta bekletir. Paragrafın aslı kılavuzdadır.

Gizli kapı beklememek

Yanlış beklenti, dipnotu “şunu bilen yerleşir” kapısı sanmaktır. Kapı, kılavuzun yazılı alanı olmayabilir. Alan, ilgili yılın hükmüdür. Hüküm yokken kapı uydurmak, sizi yanlış metinde bekletir.

İkinci yanlış, dipnotu taban veya kontenjan sanmaktır. İz Atlas’ta yılıyla bakılır. Dipnot, varsa ayrıca duran şarttır. Üçünü tek “özel bölüm” yığını yapmak, kılavuzu sohbet yapar.

Yıldızlı programı “daha iyi” veya “daha zor” sanmak da aynı yığındır. İşaret, kalite notu değildir. İşaretin metni okunmadan yıldız, mertebe olur. Mertebe kılavuzun işi değildir.

1. Program adının yanındaki notu kılavuzda açın; süs diye atlamayın.
2. Madde numarası ve yılını bu sayfadan ezberlemeyin; ilgili metne bakın.
3. Dipnotu meslek, taban veya gizli kontenjan sanmayın.

Üç madde dipnot ezberi değildir. Ezberlenen numara, ertesi yıl başka bir hükme bağlanabilir. Bağ değişmişse “bizim sene yıldızlıydı” cümlesi bu yılın şartı değildir. Şart, ilgili yılın kılavuzundadır.

Dipnot bazen yaş, sağlık, lise türü veya başka bir koşula işaret eder. İşaretin aslı metindedir. Metin yokken koşul burada listelenmez. Listelenmeyen koşul, “bana da açık” veya “bana kapalı” kehaneti üretmez.

Atlas satırında dipnot görünmeyebilir. Görünmemek, kılavuzdaki hükmün yok olduğu anlamına gelmez. İki kaynak birlikte bakılır. Yalnız Atlas’a bakıp kılavuzu kapatmak, satırı yarım bırakmanın başka biçimidir.

Aile sohbeti dipnotu “ufak ayrıntı” diye atlatır çünkü taban daha parlaktır. Parlak iz, şartı silmez. Silinen şart, yerleşmeden sonra “kimse dememişti” cümlesine döner. Cümle kılavuzun cümlesi olabilir; okunmamış metindir.

Asıl metin nerede

Dipnotun o yılda durup durmadığı ÖSYM kılavuzundadır. Program satırının izi için YÖK Atlas kullanılır. Yükseköğretim çerçevesi için YÖK duyurularına bakılır. Üniversite adı ezberi bu rehberin işi değildir.

Bu sayfa dipnot numarası listesi üretmez. Numara dönemseldir. Dönemsel numara blog ezberi olamaz. Okunan dipnot süs değildir; aslı kılavuzdadır.

Kılavuzun başındaki genel açıklamalar ile satır dipnotu da karışmasın. Genel metin herkese hitap edebilir. Satır dipnotu ilgili koda bağlı olabilir. İkisini tek “küçük yazı” yapmak, hükmü yanlış yere bağlar. Bağ, ilgili yılın dosyasındadır.

Üniversite tanıtım metni dipnotun yerini tutmaz. Tanıtım “şartımız yoktur” dese bile kılavuzdaki hüküm o yıl için geçerli olabilir. Çelişirse kılavuz esas alınır. Esas alınan metin burada kopyalanmaz; ÖSYM dosyasında okunur.

Yerleştikten sonra “dipnotu görmemiştim” cümlesi kılavuzu geriye dönük değiştirmez. Değişmeyen metin, tercih öncesi okunur. Okunmayan işaret, taban sohbetinin parlaklığına yenilir; parlaklık şart değildir.

Aynı işaret birden fazla kodda görünebilir. Bu, bütün kodların aynı hükme bağlı olduğu anlamına gelmez. Açılım cümlesi ilgili yılın kılavuzundadır. İşaret koleksiyonu şart listesi değildir.

Tercih listesini dipnotsuz kodlarla doldurmak “temiz liste” değildir. Hükmü görmemek, taban sohbetinin parlaklığına yenilmek olabilir. Yerleşmeden sonra çıkan şart kılavuzun sürprizi değil, okunmamış satırdır. Dipnotu okumak, tabanı ezberlemekten ayrı bir iştir. İşaretin metni yoksa burada da şart uydurulmaz. Asıl hüküm ilgili yılın kılavuzundadır; blog ezberi yerini tutmaz.

Bölüm resmi bir üniversite, YÖK veya ÖSYM sitesi değildir. Program, kontenjan, puan türü ve yerleştirme verileri dönemsel değişir; tercih öncesi güncel ÖSYM kılavuzu, YÖK Atlas ve ilgili üniversitenin resmi sayfasını kontrol edin.